Δευτέρα 31 Αυγούστου 2020

ΚΑΛΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ!

Αγαπητοί μαθητές και μαθήτριες,

Αγαπητοί εκπαιδευτικοί,

 

με την ευκαιρία έναρξης της σχολικής χρονιάς σας καλωσορίζουμε στο Ελληνικό Λύκειό μας και σας ευχόμαστε μία νέα δημιουργική χρονιά προόδου και επιτυχιών!

 

Για τους μαθητές και τις μαθήτριες η πρώτη μέρα του σχολικού έτους είναι ιδιαίτερα σημαντική, διότι αποτελεί αφετηρία νέων στόχων και συνοδεύεται από ελπίδες και προσδοκίες. Τους καλούμε σε μία συνεπή και επιμελή προσπάθεια, αξιοποιώντας κάθε ευκαιρία που τους παρέχεται για μάθηση και τους διαβεβαιώνουμε πως θα έχουν δίπλα τους, ως υποστηρικτές και συμπαραστάτες τους καθηγητές τους.

 

Και γι’ αυτό ευχαριστούμε όλους τους εκπαιδευτικούς και τον καθένα χωριστά, που με το ζήλο, την ευσυνειδησία και την ευαισθησία που αρμόζει σε κάθε λειτουργό καθοδηγούν και στηρίζουν τους μαθητές και τις μαθήτριές μας.

 

Αγαπητοί γονείς και κηδεμόνες,

σας ευχόμαστε καλή δύναμη, υγεία, και αντοχή στον αδιάκοπο αγώνα για την πρόοδο των παιδιών σας.

 

Ας συνεργαστούμε όλοι και ας καταβάλουμε την μέγιστη δυνατή προσπάθεια για να πετύχουμε τον κοινό μας στόχο, την «Καλή σχολική χρονιά»!



Η Επιτροπή του Ελληνικού Λυκείου Αννοβέρου



Τρίτη 30 Ιουνίου 2020

Δευτέρα 22 Ιουνίου 2020

ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

Μετά από ψήφιση του ν/σ του Υπουργείου Παιδείας σας γνωστοποιούμε το ωρολόγιο πρόγραμμα των μαθημάτων των Α΄, Β΄ και Γ΄ τάξεων Γενικού Λυκείου

Οι αλλαγές  θα ισχύσουν από το επόμενο σχολικό έτος στο Λύκειο.

Ειδικότερα, πρόκειται για τις εξής αλλαγές:




Παρασκευή 15 Μαΐου 2020

ΓΙΑΤΙ ΕΠΕΛΕΞΑ ΝΑ ΔΙΔΑΞΩ ΑΝΑΧΑΡΣΙ

Από την Παναγιώτα Αλατζόγλου
φιλόλογο του Ελληνικού Λυκείου Αννοβέρου
12/05/2020

Μ' αυτή την πρόταση θα ήθελα να δείξω ότι η επιλογή κειμένων για τη διδασκαλία της αρχαίας ελληνικής στο λύκειο θα μπορούσε να είναι διαφορετική από την μέχρι και σήμερα ισχύουσα. Η πρότασή μου αυτή δεν υποτιμά καθόλου τα Ελληνικά του Ξενοφώντα και την Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου του Θουκυδίδη, αποσπάσματα των οποίων διδάχθηκαν οι μαθητές της Α΄ τάξης του Λυκείου. Πώς θα μπορούσα άλλωστε; Πρόκειται για συγγραφείς καταξιωμένους που “άνδρωσαν” γενιές και γενιές Ελληνίδων και Ελλήνων, και όχι μόνο, που είναι κλασικοί, διαχρονικοί  και μας αφορούν όλους.
Ας μου επιτραπεί, όμως, να εκφράσω δύο επιφυλάξεις: η μια έχει να κάνει με τη θεματική, που είναι ο πόλεμος, και η άλλη, απόρροια της πρώτης, το αποδεδειγμένα μειωμένο ενδιαφέρον που δείχνουν οι μαθητές. Έχει, άραγε, αυτό το μειωμένο ενδιαφέρον να κάνει μόνο με την εν γένει αδιαφορία για το μάθημα των αρχαίων ελληνικών ή και η επιλογή του θέματος παίζει κάποιο ρόλο;
Σκέφτομαι ακόμη πως ίσως οι δεκαπεντάχρονοι μαθητές μου δεν έχουν την απαιτούμενη ωριμότητα, λόγω ηλικίας, να εμβαθύνουν και να εστιάσουν στην ουσία των κειμένων του Ξενοφώντα και του Θουκυδίδη και μένουν μόνο στην επιφάνεια, στις συγκρούσεις αντίπαλων πολιτικών ομάδων και εχθρικά διακείμενων κρατών. Και νομίζω πως, αν στη θέση αυτών των κειμένων διδάσκονταν κάποια άλλα που με κάποιο τρόπο έχουν αμεσότερη σχέση με τα ενδιαφέροντα των σημερινών εφήβων, θα είχαμε ίσως καλύτερα αποτελέσματα.
Μ' αυτόν τον προβληματισμό και αναζητώντας κείμενα, για να διδάξω γραμματική και συντακτικό, εντόπισα τον Ανάχαρσι ή Περί Γυμνασίων του Λουκιανού. Ο Λουκιανός από τα Σαμόσατα (Συρία) έζησε το 2ο μ.Χ. αι. (από το 120 μέχρι το 180 μ.Χ.) και δεν είχε ως μητρική γλώσσα την ελληνική. Την έμαθε, όμως, τόσο καλά που τα κείμενά του ξεχωρίζουν για το πλούσιο λεξιλόγιό τους και την εξαιρετική  χρήση της αρχαίας ελληνικής. Παλαιότερα, στα γυμνάσιά μας διδασκόταν ο Λουκιανός από μετάφραση, θαρρώ. Που σημαίνει ότι θεωρήθηκε πως τα κείμενά του έχουν να δώσουν κάτι στους νεαρούς μαθητές. Αυτή τη γνώμη σχημάτισα κι εγώ, διαβάζοντας τον Ανάχαρσι.
Ποιο είναι το θέμα του;
Ο Ανάχαρσις είναι Σκύθης ηγεμόνας, ο οποίος κάνει ένα ταξίδι στην Ελλάδα του 6ου π.Χ. αι. Συνδέεται φιλικά με τον Σόλωνα, τον Αθηναίο νομοθέτη, και μαζί πηγαίνουν στην Ολυμπία να παρακολουθήσουν τους Ολυμπιακούς αγώνες. Όλα όσα συμβαίνουν εκεί του είναι ανοίκεια του Ανάχαρσι, ο οποίος, επειδή δεν καταλαβαίνει το πνεύμα των αγώνων, είναι επικριτικός και συχνότατα γελειοποιεί με τις παρατηρήσεις του τα συμβαίνοντα στον αθλητικό χώρο. Αυτό δίνει την αφορμή στον Σόλωνα να του εξηγήσει τον τρόπο ζωής και τα “πιστεύω” των Ελλήνων. Τον πείθει για την αξία του αθλητικού ιδεώδους, αλλά και όλη η περιρρέουσα ατμόσφαιρα επηρρεάζει τον Ανάχαρσι τόσο θετικά, ώστε να θέλει, επιστρέφοντας στην πατρίδα του, να εφαρμόσει και εκεί τις ελληνικές πρακτικές.
Διδάσκοντας, λοιπόν, τον Ανάχαρσι στους μαθητές μου (και μάλιστα από απόσταση λόγω της επιδημίας), έχω την ευκαιρία να μιλήσω για τους ολυμπιακούς αγώνες της αρχαιότητας, να αναφερθώ στο πνεύμα τους, στους στόχους που επιδιώκονταν, να κάνω συγκρίσεις με τους σημερινούς ολυμπιακούς αγώνες, αλλά και να δώσω τη δυνατότητα στα παιδιά να μιλήσουν και να καταθέσουν τη δική τους άποψη για τον αθλητισμό και μέσα από την προσωπική τους ενασχόληση μ' αυτόν.
Κυρίως, όμως, να συνειδητοποιήσουν ότι ο αθλητισμός δεν έχει να κάνει μόνο με τη σωματική άσκηση, αλλά και με την ψυχική και με την πνευματική καλλιέργεια, διαβάζοντας τις απόψεις που κατατίθενται στο κείμενο του Λουκιανού. Να γνωρίσουν ότι οι Ολυμπιακοί αγώνες στην αρχαιότητα, εκτός του ότι εγκαινίαζαν μια περίοδο εκεχειρίας, έδιναν τη δυνατότητα στους Έλληνες να συναντηθούν, να γνωριστούν και να συνάψουν σχέσεις φιλικές. Επιπλέον ότι οι αγώνες πλαισιώνονταν και από άλλες εκδηλώσεις : ο Ηρόδοτος διάβασε στην Ολυμπία για πρώτη φορά την Ιστορία του, ο Αισχύλος εκεί απήγγειλε την τραγωδία ¨Πέρσες” μόλις την πρωτόγραψε, ο Πίνδαρος πήγαινε εκεί για να εμπνευστεί από τους αγώνες και τους αθλητές και να γράψει τις ωδές του. Από εκεί πέρασαν αμέτρητοι σπουδαίοι ρήτορες, φιλόσοφοι, πολιτικοί, καλλιτέχνες που συγκέντρωναν γύρω τους επίσης ένα ενθουσιώδες κοινό. Στην Ολυμπία συνηθιζόταν να βγάζουν και πολιτικούς λόγους για επίκαιρα θέματα που απασχολούσαν το πανελλήνιο και συχνά κλείνονταν συμφωνίες και υπογράφονταν συνθήκες.
Επρόκειτο, λοιπόν, για ένα γεγονός υψίστης σημασίας, για ένα γεγονός με γενικότερο πολιτισμικό ενδιαφέρον.
Έτσι : διδάσκοντας τον Ανάχαρσι  έχω την ευκαιρία να αναφερθώ σε πολλές όψεις της ζωής στην αρχαιότητα, με όχημα ένα κείμενο που ναι μεν είναι γραμμένο στη αρχαία ελληνική, αλλά η κατανόησή του (σαφώς με τη βοήθεια της δασκάλας) δεν συνιστά ιδιαίτερη δυσκολία, είναι πιο κοντά στα ενδιαφέροντα των εφήβων, αλλά και εμφορείται ιδεών που μπορούν να επηρρεάσουν θετικά και να υιοθετηθούν από τους μαθητές μου.
Και αυτός είναι εν τέλει ο στόχος μας, έτσι δεν είναι; Να ζωντανέψουμε στο σχολείο, με τη βοήθεια των κειμένων, όλα εκείνα τα στοιχεία της παράδοσής μας που μπορούν να γίνουν οδηγοί και συμπαραστάτες των παιδιών μας στην περιπέτεια της ζωής

Τρίτη 28 Απριλίου 2020

ΚΑΝΟΝΕΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ COVID-19

Niedersächsisches Kultusministerium
Presseinformation vom 24.04.2020


Niedersächsischer Rahmenhygieneplan Corona Schule -Tonne: 
„Praxistaugliches Werkzeug beim schrittweisen Wiederhochfahren der Schulen“



Das Kultusministerium hat den „Niedersächsischen Rahmenhygieneplan 
Corona Schule“ veröffentlicht und allen Schulen des Landes 
zugeschickt. Dieser Rahmenhygieneplan ist gemeinsam mit den Kommunalen 
Spitzenverbänden und dem Niedersächsischen Landesgesundheitsamt 
entstanden.

Niedersachsens Kultusminister Grant Hendrik Tonne: „Die Schul- und Hygieneexperten des Landes und die Vertreter der für die Umsetzung vor Ort zuständigen Schulträger haben damit gemeinsam einen wichtigen Baustein für die Wiederaufnahme des Schulbetriebs geliefert. Dafür bedanke ich mich sehr herzlich.“

Auf zehn Seiten werden Hygienemaßnahmen für Klassenräume und die Sanitärbereiche ebenso erörtert, wie die Gültigkeit der Abstandsregelungen im Unterricht und in den Pausen unterstrichen. Im Unterricht müssen die Tische so gestellt werden, dass ein Mindestabstand von 1,50 Metern zwischen den Schülerinnen und Schülern gewährleistet ist. Zudem ist die Schülerzahl auf nicht mehr als 16 zu 
begrenzen. Als Orientierung gilt bei der Klassenbildung daher, dass lediglich die Hälfe der Ausgangsklasse unterrichtet wird („halbe Klassen“). Partner- und Gruppenarbeit dürfen nur unter Einhaltung der Hygiene- und Abstandsregeln erfolgen.

Auch in den Pausen und unmittelbar vor Unterrichtsbeginn respektive unmittelbar nach Unterrichtsschluss muss gewährleistet sein, dass Abstand gehalten wird. Versetzte Pausenzeiten können vermeiden, dass zu viele Schülerinnen und Schüler zeitgleich die Sanitärräume aufsuchen. Aufsichtspflichten müssen im Hinblick auf veränderte 
Pausensituationen angepasst werden, heißt es im „Niedersächsischen Rahmenhygieneplan Corona Schule“.

„Mit dem Rahmenhygieneplan geben wir den Schulleitungen ein praxistaugliches Werkzeug und eine Orientierung beim schrittweisen Wiederhochfahren an die Hand. Er betont auch die unterschiedlichen Zuständigkeiten“, so Niedersachsens Kultusminister. „Der Rahmenhygieneplan ist die Grundlage für das Durchführen von Prüfungen und Unterricht unter Corona-Bedingungen. Gesundheit schützen, Infektionen verhindern, Hygiene gewährleisten stehen auf unserer 
Prioritätenliste. Die notwendige Unterstützung der Schulträger ist zudem zugesagt, auch das ist ein gutes wie notwendiges Signal an Schülerschaft, Schulleiter und Lehrkräfte“, erläutert Tonne.

Mund-Nasen-Schutz (MNS) oder eine textile Barriere 
(Mund-Nasen-Bedeckung/MNB/Behelfsmasken) können in den Pausen getragen werden. Im Unterricht ist das Tragen von Masken nicht erforderlich, da der Sicherheitsabstand gewährleistet ist. Mund-Nasen-Bedeckung als Pflicht gilt in Niedersachsen für Fahrgäste des Personenverkehrs sowie 
beim Einkaufen.

Der „Niedersächsischen Rahmenhygieneplan Corona Schule“ ist hier: 
https://www.mk.niedersachsen.de/startseite/aktuelles/basisinformationen_zu_covid_19_corona/fragen_und_antworten_zu_einrichtungsschliessung_und_notbetreuung_fur_schulen/fragen-und-antworten-zu-einrichtungsschliessung-und-notbetreuung-fur-schulen-186236.html 

Eine Online-Checkliste zum Rahmenhygieneplan für Schulleitungen steht hier:
https://www.landesschulbehoerde-niedersachsen.de/themen/aktuell-coronavirus/checkliste-corona-hygiene/checkliste-hygieneplan
Weitere Materialien finden die Schulen hier:
http://www.aug-nds.de/?id=2357

Soweit erforderlich wird der Rahmenhygieneplan fortgeschrieben.

Am kommenden Montag, 27. April 2020, beginnt die behutsame Wiederaufnahme des Schulbetriebs für die Abschlussklassen mit Präsenzunterricht in den allgemein und berufsbildenden Schulen mit einer Phase der Vorbereitung auf die Abiturprüfungen sowie die Abschlussprüfungen des Sekundarbereiches I. Diese Vorbereitungszeit trotz Corona-Krise ergibt sich durch die Verschiebung der Abschlussprüfungen:

Der erste Haupttermin für die schriftliche Abiturprüfung steht am 11. Mai 2020 im Fach Geschichte an. Die schriftlichen Abschlussprüfungen zum Erwerb des Förderschulabschlusses Lernen, des Hauptschulabschlusses, des Realschulabschlusses und des erweiterten Sekundarabschlusses I finden vom 20. bis 28. Mai statt.

Kontakt:

Sebastian Schumacher, 0511 120 7148

Mit freundlichen Grüßen
Ines Buchmann
Niedersächsisches Kultusministerium

Referat Presse- und Öffentlichkeitsarbeit
- Publikationen, Veranstaltungen und Messen -
Hans-Böckler-Allee 5, 30173 Hannover

E-Mail: ines.buchmann@mk.niedersachsen.de


ΕΠΕΙΓΟΝ ! ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ / ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Τετάρτη 4 Μαρτίου 2020

ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΩΝ ΛΑΤΙΝΙΚΩΝ


(Aπό την Π. Αλατζόγλου, φιλόλογο του Ελληνικού Λυκείου Αννοβέρου)

Για πολλούς ανθρώπους (ανάμεσά τους είναι και οι εγκέφαλοι του υπουργείου παιδείας) τα λατινικά είναι άχρηστα. Κι αυτό, γιατί πολλοί άνθρωποι έχουν μια πολύ περιορισμένη ιδέα για το τι σημαίνει παιδεία και ανθρώπινη εξέλιξη. Νομίζουν ότι οτιδήποτε μαθαίνουμε το μαθαίνουμε, για να ικανοποιήσουμε έναν πρακτικό στόχο.

Αλλά, αν ήταν έτσι, θα αρκούσε να είχαμε χειρούργους και υδραυλικούς, γιατί όλες τις άλλες ανάγκες μας θα τις ικανοποιούσαν οι μηχανές. Κι αν αυτή ήταν η μοίρα της γνώσης, αν δηλαδή η τεχνολογία μπορούσε να ικανοποιήσει όλες μας τις ανάγκες, τι θα έμενε για τους ανθρώπους να μάθουν; Ίσως το να φτιάχνουν ή να επιδιορθώνουν αυτές τις μηχανές ή να ασχολούνται με τα υλικά απ’ τα οποία κατασκευάζονται οι μηχανές. Όλα, λοιπόν, στην υπηρεσία των μηχανών.

Τι γίνεται, όμως, με τα υπόλοιπα; Τι γίνεται με τις ανάγκες που δεν είναι άμεσες, που δεν είναι υλικές, που δεν είναι επείγουσες; Τι γίνεται με ερωτήσεις του τύπου:

  •           Πού, πότε, πώς άρχισαν όλα;
  •           Ποια/ ποιος είμαι;
  •           Τι είναι η ανθρώπινη ζωή; Ποιο είναι το νόημά της;
  •           Τι σημαίνει κοινωνία;
  •           Πώς αποδεικνύεται ότι υπάρχω;

-         
Ερωτήσεις μ’ άλλα λόγια που εκφράζουν βαθύτερες αγωνίες του ανθρώπου και που αναζητούν απαντήσεις. Ερωτήσεις, που, αν δεν έχουμε τη δυνατότητα να επεξεργαστούμε, στερούμαστε μιας μορφής ελευθερίας. Και χωρίς την ελευθερία αυτής της μορφής δεν υπάρχει ευτυχία. Γιατί χωρίς την ελευθερία να αναζητήσω μόνη/μόνος μου απαντήσεις εξαρτώμαι από απαντήσεις που θα μου δώσουν κάποιοι άλλοι, κάποιοι που τους εκχωρώ το δικαίωμα να σκέφτονται για μένα χωρίς εμένα και να με χειραγωγούν πιθανότατα προς την ικανοποίηση λανθασμένων για μένα αναγκών / επιλογών.

Κάποιοι, λιγότεροι, θεωρούν ότι τα λατινικά είναι χρήσιμα, επειδή καλλιεργούν τη λογική μας, και είναι έτσι το μέσο για να ανταποκριθούμε σε άλλους τομείς. Κάτι σαν τα μαθηματικά, δηλαδή. Μα τότε γιατί να ασχοληθώ με τα λατινικά και όχι με τα μαθηματικά; Κι αν η γραμματική και το συντακτικό τους είναι μια χρήσιμη πνευματική άσκηση, γιατί να μην ασχοληθώ με κάποια άλλη γλώσσα, που έχει και το πλεονέκτημα να είναι σε χρήση;

Λοιπόν, ΟΧΙ.

Όταν μελετούμε λατινικά, το κάνουμε για τον εξής θεμελιώδη λόγο: επειδή τα λατινικά είναι η γλώσσα ενός πολιτισμού. Ενός πολιτισμού στον οποίο στηρίζεται ο δυτικός πολιτισμός. Επειδή εγγεγραμμένα στα λατινικά είναι τα μυστικά μιας πολιτισμικής μνήμης, που θέλουμε να ζωντανέψουμε.

Ακόμη: τα λατινικά είναι όμορφα, και η ομορφιά είναι μορφή ελευθερίας. Το κοινό χαρακτηριστικό όλων των ολοκληρωτικών συστημάτων είναι η ασχήμια, που καταλαμβάνει κάθε πτυχή της ζωής, που απλώνεται ακόμη και στο περιβάλλον.

Όταν λέω ότι τα λατινικά είναι όμορφα, εννοώ ότι είναι ποικίλα, πολύπλευρα, εύκολα και δύσκολα, απλά και σύνθετα, κανονικά και μη κανονικά, καθαρά και σκοτεινά, με ιδιωματισμούς, με χιλιάδες διαφορετικούς τρόπους έκφρασης και με μια πλούσια ιστορία.

Γιατί να υπάρχουν λόγοι για να ασχοληθεί κανείς με την ομορφιά;

Γιατί να επιδιώκουμε διαρκώς και διακαώς την άφιξη, το τέρμα, αντί να χαρούμε το ταξίδι;

Είναι, λένε, νεκρή γλώσσα. Αυτός ο χαρακτηρισμός οφείλεται στο ότι δεν αντιλαμβανόμαστε πώς γεννιέται και πώς πεθαίνει μια γλώσσα, όπως και ότι συγχέουμε τις έννοιες γραπτός και προφορικός λόγος και εμμένουμε στο ότι η προφορικότητα συνδέεται με την ιδέα του ζωντανού. Όμως, τα λατινικά, ακόμη κι αν δεν μιλιούνται σήμερα, υπάρχουν σ’ ένα τεράστιο αριθμό χειρογράφων, και το γραμμένο κείμενο, ιδιαίτερα η λογοτεχνία, είναι ένα πολύ διαρκέστερο μέσο επικοινωνίας από οποιαδήποτε προφορική επικοινωνία.

Επιπλέον: μια ζωντανή γλώσσα έχει την ικανότητα παραγωγής άλλων γλωσσών. Κι αυτό ακριβώς συμβαίνει με τα λατινικά. Και δεν αναφέρομαι μόνο στις λατινογενείς γλώσσες, όπως είναι τα γαλλικά, τα ισπανικά, τα πορτογαλικά, τα ρουμανικά, ούτε στο γεγονός ότι το λατινικό λεξιλόγιο έχει εμπλουτίσει άλλες γλώσσες, όπως τα αγγλικά ή τα γερμανικά. Αναφέρομαι κυρίως στο γεγονός ότι τα λατινικά μέσω της λογοτεχνικής παραγωγής ενέπνευσαν τη δημιουργία άλλων έργων. Ο Δάντης δεν θα είχε γράψει τη Θεία Κωμωδία χωρίς την Αινειάδα του Βιργιλίου, ούτε ο Μίλτον τον Χαμένο Παράδεισο, ούτε ο Σαίξπηρ θα έγραφε τα κείμενά του, αν δεν υπήρχε πριν απ’ αυτόν ο Οβίδιος με τις Μεταμορφώσεις του.

Ενδιαφέρουσα είναι και η αυστηρή μα απελευθερωτική διατύπωση του Igor Stravinsky για τη λατινική, επειδή ακριβώς εξουδετερώνει την επικρατέστερη άποψη ότι είναι νεκρή : «δεν είναι ένα μέσο νεκρό, αλλά ένα μέσο που έχει μετατραπεί σε πέτρα και μνημείο, ώστε να είναι απρόσβλητο από κάθε εκχυδαϊσμό». Έτσι εξήγησε ο συνθέτης την απόφασή του να επιλέξει ένα λατινικό λιμπρέτο για την όπερά του «Oedipus Rex» (1927). Η άποψη αυτή, γράφει ο Joseph Farrell, είναι σπουδαία συνεισφορά στις θεωρίες σχετικά με τη γλώσσα, και το έργο του είναι μία από τις πιο αξιοσημείωτες και δημιουργικές ενασχολήσεις με τη λατινική σήμερα. Ο Stravinsky προσπάθησε να την επαναφέρει ως καλλιτεχνικό μέσο για το σύγχρονο κόσμο. Η τάση αυτή δεν εκδηλώνει μια συντηρητική προσκόλληση σε κάτι το παρωχημένο, αλλά μια θέση αντιμετώπισης και εκτίμησης των γλωσσών μέσω των οποίων εκφράστηκαν και κληροδοτήθηκαν οι αξίες της κλασικής παιδείας.

Η γραμμένη λατινική γλώσσα είναι η φωνή του παρελθόντος που βρίσκεται σε διαρκή διάλογο με το παρόν και το μέλλον. Διαβάζουμε λατινικά όχι για να ζήσουμε στον κόσμο των Ρωμαίων, αλλά για να τους φέρουμε στο δικό μας κόσμο. Για να μάθουμε να σκεφτόμαστε ιστορικά, για να βγούμε από την ατομικότητά μας και να πλησιάσουμε τους άλλους. Το γραμμένο κείμενο εγκαινιάζει ένα διάλογο ανάμεσα στους αιώνες, και το να θεωρούμε μια γλώσσα νεκρή, που άφησε μεν τα ίχνη της σε γραπτά κείμενα, αλλά πια δεν μιλιέται, είναι σαν να αρνούμαστε τη δύναμη της ανάγνωσης : σαν να μην καταλαβαίνουμε πώς λειτουργεί η γνώση. Σαν να βάζουμε φωτιά στα μουσεία και τις πινακοθήκες.

Ένας τελευταίος, αλλά πολύ σημαντικός λόγος για τη διδασκαλία της λατινικής είναι και το γεγονός ότι μέσω αυτής της γλώσσας διασώθηκαν και έφτασαν ως τις μέρες μας πάρα πολλά αρχαία ελληνικά κείμενα, που, αν δεν είχαν μεταφρασθεί στα λατινικά, θα ήταν σήμερα χαμένα. Αν ο Απουλήϊος δεν είχε γράψει τις “Μεταμορφώσεις” του στηριγμένος στο κείμενο του Λουκιανού “Λούκιος ή Όνος”, δεν θα ξέραμε τίποτε για το πρωτότυπο ελληνικό κείμενο. Επειδή ο Βοήθιος μετέφρασε στα λατινικά έργα του Πλάτωνα και του Αριστοτέλη, διαδόθηκαν οι απόψεις τους στη λατινική δύση και αποτέλεσαν το θεμέλιο της μεσαιωνικής-χριστιανικής επιστήμης. Ο κατάλογος δεν έχει τέλος, γι' αυτό σταματάω εδώ

Όλος αυτός ο πρόλογος θα ήθελα να εκληφθεί ως διαμαρτυρία και καταγγελία για την υποβάθμιση του μαθήματος στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Το υπουργείο παιδείας αποφάσισε να καταργήσει τα λατινικά τη σχολική χρονιά 2019-2020 και, μετά από διαμαρτυρίες φιλολόγων, τα περιέλαβε στα μαθήματα επιλογής της Γ΄ τάξης (που σημαίνει πάλι, νομίζω, κατάργηση, γιατί ποιο παιδί θα επιλέξει τα λατινικά αντί για άλλη γλώσσα;)
Στο Ελληνικό Λύκειο Αννοβέρου το μάθημα διδάσκεται λόγω αδυναμίας να προσφερθεί άλλο μάθημα επιλογής. Προς μεγάλη ικανοποίησή μου, βέβαια, το παραδέχομαι, αφού θεωρώ ότι η διδασκαλία των λατινικών είναι θεμελιώδης για την παροχή ανθρωπιστικής παιδείας στα παιδιά μας. Αρκετά σχετικά επιχειρήματα, νομίζω, παρέθεσα στην αρχή αυτού του κειμένου.

Διδάσκονται, λοιπόν, τα λατινικά φέτος για πρώτη φορά ως μάθημα γενικής παιδείας. Αυτό σημαίνει ότι διδάσκεται στις μαθήτριες και τους μαθητές και των δύο κατευθύνσεων, και της θεωρητικής και της θετικής. Αυτό με τη σειρά του σημαίνει ότι δεν μπορεί να εφαρμοστεί στη διδασκαλία του μαθήματος το ισχύον (ακόμη) πρόγραμμα σπουδών. Γιατί, σύμφωνα μ’ αυτό δίνεται βάρος στη γραμματική και το συντακτικό, τομείς στους οποίους εξετάζονταν οι μαθήτριες/μαθητές της θεωρητικής κατεύθυνσης στις πανελλαδικές εξετάσεις. Πήρα, λοιπόν, την πρωτοβουλία να διδάξω λατινικά με στόχο τη γνωριμία με τον κόσμο των Ρωμαίων είτε μέσω της λογοτεχνίας είτε μέσω της ιστορίας. Ένα μάθημα πολιτισμού, δηλαδή, με όχημα τη λατινική γλώσσα.

Μέχρι τώρα διαβάσαμε στην τάξη Κικέρωνα (ρήτορας και φιλόσοφος), Οβίδιο (ποιητής), Βιργίλιο (ποιητής), Καίσαρα (πολιτικός και στρατιωτικός που έγραψε τους πολέμους που διεξήγαγε), Κάτουλλο (ποιητής), Μαρτιάλη (ποιητής και συγγραφέας επιγραμμάτων), αλλά και στοιχεία της καθημερινής ζωής στην αρχαία Ρώμη, και ελπίζω να ολοκληρώσω τη σειρά των μαθημάτων διαβάζοντας Τάκιτο (ιστορικός) και Πλαύτο (κωμικός ποιητής). Να προσθέσω ότι στο τελευταίο μάθημα πριν από τα Χριστούγεννα μάθαμε κάλαντα στα λατινικά και διαβάσαμε από τη Vulgata, τη λατινική μετάφραση της Βίβλου, το απόσπασμα το σχετικό με τη γέννηση του Χριστού από το Ευαγγέλιο του Μάρκου.
Στη συνέχεια, επιτρέψτε μου να σας περιγράψω ενδεικτικά τη διαδικασία ενός μαθήματος.

Ας πάρουμε για παράδειγμα τον Καίσαρα. Δόθηκαν στα παιδιά σε φωτοτυπία πληροφορίες για την εποχή του, αλλά και τη  δράση του ως πολιτικού και στρατιωτικού, όπως και αποσπάσματα από νεότερα έργα που οι συγγραφείς τους επηρεάστηκαν από την προσωπικότητά του (π.χ. ένα κείμενο από τον Αστερίξ, την τραγωδία του Σαίξπηρ “Ιούλιος Καίσαρας” σε κόμικ) και δόθηκε έμφαση σε φράσεις που λέμε ακόμη και σήμερα (όπως : ο κύβος ερρίφθη ή πέρασε τον Ρουβίκωνα ή και σύ, τέκνον Βρούτε;). Από το έργο του De bello gallico (=περί του Γαλατικού πολέμου, που αναφέρεται στην κατάκτηση της Γαλατίας και την ενσωμάτωσή της στη ρωμαϊκή αυτοκρατορία) διαβάσαμε ένα απόσπασμα στα λατινικά και εντοπίσαμε κάποια γραμματικά και συντακτικά φαινόμενα, τα οποία προσπαθήσαμε να κατακτήσουμε στηριγμένοι στις γνώσεις μας των αρχαίων ελληνικών. 

Από το έργο του De bello civili (= περί του εμφυλίου πολέμου) επέλεξα να αναφερθώ σε μάχη που έδωσε σε ελληνικό χώρο, συγκεκριμένα στα Φάρσαλα, γιατί η φυγή του ηττημένου του αντιπάλου,  του Πομπήϊου, στην Αίγυπτο θα με οδηγήσει στην επόμενη ενότητα, με θέμα το πέρασμα στην αυτοκρατορική περίοδο με τον Οκταβιανό.  Εξαιτίας του Οκταβιανού θα γίνει λόγος για τη ναυμαχία στο Άκτιο, που με τη σειρά της θα μου δώσει την ευκαιρία να μιλήσω για τον Καβάφη και να διαβάσω με τους μαθητές μου κείμενα του Καβάφη μεταφρασμένα στα λατινικά.

Επαναλαμβάνω : η ενασχόλησή μου με τα γραμματικο-συντακτικά φαινόμενα περιορίζεται στο ελάχιστο. Κυρίως προσπαθώ να φέρω τις μαθήτριες και τους μαθητές μου σε επαφή μ' έναν κόσμο που η γνωριμία του θα τους βοηθήσει, ελπίζω, να κατανοήσουν καλύτερα τον κόσμο στον οποίο ζουν.

Επειδή φοβάμαι ότι θα είναι κουραστικό να περιγράψω αναλυτικά τη διαδικασία του μαθήματος, περιορίστηκα σε μια πολύ σύντομη περιγραφή του. Είμαι, όμως, πρόθυμη να δώσω σε όποιον θα το ήθελε τις σημειώσεις που χρησιμοποιώ και μοιράζω και στους μαθητές μου.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

      1.   Gaius Iulius Caesar, De bello Gallico, Reclam
  1. P. Vergilius Maro, Aeneis, Reclam
  2. Cicero, Reden gegen Verres, Klett
  3. Tacitus, Germania, Reclam
  4. Varus, Varus! Antike Texte zur Schlacht im Teutoburger Wald, Reclam
  5. Ovid, Metamorphoses, dtv
  6. Oliver Schuetze (Hrsg.), Kleines Lexikon roemischer Autoren, Vrlg. J.B. Metzler
  7. Philip Matyszak, Alltag und Leben im alten Rom, Anaconda
  8. M.Πασχάλη-Γ.Σαββαντίδη, Λατινικά Λυκείου, ΙΤΥΕ
  9. Αχιλλέα Τζάρτζανου, Λατινική Γραμματική, ΙΤΥΕ
  10. Κ.Π.Καβάφη, Amores, Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο
  11. Nicola Gardini, Long Live Latin. The pleasures of a useless language, New York
  12. Περιοδικό GESCHICHTE, 9/2018
  13. Nestle-Aland, Novum Testamentum Latine, Deutsche Bibelgesellschaft
  14. Reinhard Wolters, Die Schlacht im Teutoburger Wald. Arminius, Varus und das roemische Germanien, C.H.Beck
  15. Marcus Tullius Cicero, Reden, Vrlg. Goldmann

Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου 2020

ΕΠΙΔΟΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ Α´ ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ 2019/2020


ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΝΝΟΒΕΡΟΥ
Kirchröder-Straße 45N
30625 Hannover
Τηλ.: 0511-623249
Ε-mail: hannover@sch.gr



ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Σας πληροφορούμε ότι την Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου 2020 και από ώρα 18:15 στο χώρο του Σχολείου μας (Kirchröder-Straße 45N, 30625 Hannover (Stadtbahn 4 στάση Nackenberg και 5 στάσεις Nackenberg και Annastift) θα δοθούν οι έλεγχοι επίδοσης των μαθητών για το Α΄ τετράμηνο του σχολικού έτους 2019-2020.
  
Θα έχετε την ευκαιρία να γνωρίσετε τους διδάσκοντες, να συνομιλήσετε μαζί τους και να πληροφορηθείτε για την πορεία και την πρόοδο των παιδιών.


Ο Σύλλογος των διδασκόντων

ΛΟΓΟΣ ΠΕΡΙ ΒΑΡΒΑΡΩΝ


(από την Π.Αλατζόγλου, φιλόλογο του Ελληνικού Λυκείου Αννοβέρου)

Περί τα μέσα Ιανουαρίου άκουσα σε μια εκπομπή του ραδιοφωνικού σταθμού NDR Kultur μια συζήτηση που, ανάμεσα στα άλλα, έκανε αναφορά και στους βομβαρδισμούς των αμερικανών στο Ιράν με αποτέλεσμα την καταστροφή μνημείων παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, πράγμα που ώθησε αμερικανούς αρχαιολόγους να αναρωτηθούν μήπως αυτοί (οι αμερικανοί δηλ.) είναι βάρβαροι. Αυτή ακριβώς η θέση ήταν το κεντρικό θέμα της συζήτησης, και η ειδική που κλήθηκε να διατυπώσει τις απόψεις της έκρινε σκόπιμο να συγκρίνει τις καταστροφές που προκάλεσαν στην Περσέπολη οι αμερικανικές βόμβες με τις καταστροφές που επέφερε ο Μέγας Αλέξανδρος, όταν τον Ιανουάριο του 330 π.Χ. κυρίευσε την ίδια πόλη. Έκανε μάλιστα αυτή τη σύγκριση δυο φορές στη διάρκεια της εκπομπής.
Αυτός ο παραλληλισμός του Μεγάλου Αλεξάνδρου με τους αμερικανούς με ενόχλησε αφάνταστα όχι για κανέναν άλλο λόγο, παρά για το ότι είναι άτοπος και γιατί εξετάστηκαν παράλληλα ανόμοια στοιχεία. Και γιατί, όταν ατεκμηρίωτες απόψεις διατυπώνονται τόσο εύκολα στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, δημιουργούν εντυπώσεις και βεβαιότητες που πολύ δύσκολα ανατρέπονται.
Επειδή θίχτηκε το φιλότιμό μου, γιατί είμαι ελληνίδα,
Επειδή εύκολα ανεχόμαστε να καπηλεύονται διάφοροι την ιστορία μας,
Επειδή ποτέ δεν άκουσα να υψώνουμε τη φωνή μας, για να υπερασπιστούμε ό, τι μας ανήκει,
Επειδή είμαι δασκάλα,
αποφάσισα να ψάξω λίγο στις πηγές, για να μπορώ να μιλήσω με βεβαιότητα και να καταγγείλω όσους επιχειρούν άκριτα (ίσως και αθέλητα;) να χαλκεύσουν το παρελθόν μας. (Ένα παρελθόν για το οποίο είμαι/είμαστε άλλοτε περήφανοι και άλλοτε όχι –όπως συμβαίνει άλλωστε με όλους τους λαούς- αλλά είναι δικό μας, μας το κληροδότησαν οι παππούδες μας).
Διάβασα, λοιπόν, τον Πλούταρχο, τον Αρριανό, τον Ηρόδοτο, τον Hammond, τον Gehrke, τον Haefs (θα δείτε αναλυτικά τη βιβλιογραφία στο τέλος αυτών των σημειώσεων), γιατί μ’ ενδιέφερε να δω κατά πόσο νομιμοποιείται κανείς να συγκρίνει τις καταστροφές μνημείων που προκλήθηκαν από τους Μακεδόνες του Αλέξανδρου στην Περσέπολη με αυτές των αμερικανών.
Αλλά, για ποια μνημεία μιλάμε; Υπάρχει σ’ εκείνη τη μακρινή εποχή η έννοια «μνημείο πολιτιστικής κληρονομιάς»;
Οι Πέρσες στην εκστρατεία τους εναντίον της Ελλάδας το 480 π. Χ.  κατέκαψαν τους ναούς των ελληνικών θεών στην Ακρόπολη στην Αθήνα (Ηρόδοτος, Ιστορίαι VIII,53,2), και οι έλληνες αντίκριζαν ερείπια για πολλές δεκαετίες, μέχρι να ξανακτιστούν με πρωτοβουλία του Περικλή τα κτίρια στην Ακρόπολη (1).
Ο Αλέξανδρος ορκίστηκε να εκδικηθεί αυτή τη λεηλασία. Κανείς δεν αμφιβάλλει και δεν μπορεί να υποστηρίξει ότι οι Μακεδόνες δεν επέφεραν καταστροφές στους τόπους όπου έδωσαν μάχες (και ποιος στρατός δεν το κάνει;), αλλά, είναι δυνατόν να συγκρίνει κανείς τα μεγέθη των καταστροφών που προκλήθηκαν από τους έλληνες του 4ου αι. π. Χ. με εκείνες τις καταστροφές που προκλήθηκαν από τους αμερικανούς με την προηγμένη οπλική τεχνολογία του 20ου αι.; Και η σύγκριση πρέπει να γίνεται άραγε με την καταστροφή μνημείων του παρελθόντος ή με τις καταστροφές που επιφέρει μια πολεμική σύγκρουση στο σύγχρονό της υλικό πολιτισμό; Μήπως τότε θα έπρεπε να συγκρίνουμε τις καταστροφές που επέφερε ο Αλέξανδρος στην Περσέπολη με τις αντίστοιχες των αμερικανών στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι;
Παρ’ όλα αυτά και επειδή νομίζω ότι καλό θα ήταν να ξέρουμε όλοι μας, και κυρίως τα παιδιά μας, μερικά πράγματα, για να μπορούμε να επιχειρηματολογούμε πάνω στις απόψεις μας, επιτρέψτε μου να σας αφηγηθώ τη σχετική ιστορία.
Μετά την κατάκτηση της Περσέπολης (Ιαν.330 π.Χ.) κάλεσε ο Αλέξανδρος μερικούς φίλους και αξιωματούχους, για να συζητήσουν για την τύχη της πόλης. Ο Αρριανός (Ανάβασις ΙΙΙ,18), που σ’ αυτό το σημείο ακολουθεί τις πληροφορίες του Πτολεμαίου (φίλου του Αλέξανδρου από την παιδική του ηλικία) και του Αριστόβουλου (που ήταν στο στρατό του Αλέξανδρου), αναφέρει ότι υπήρξε μια διαφωνία ανάμεσα στον Αλέξανδρο και τον Παρμενίωνα (μακεδόνα στρατηγό). Ο Αλέξανδρος πρότεινε, σαν αντίποινα για την καταστροφή που προκάλεσαν οι Πέρσες στην Αθήνα, να κάψουν το παλάτι του Δαρείου και του Ξέρξη, πράγμα που θα σηματοδοτούσε το θρίαμβο των ελλήνων. Ο Παρμενίων αντίθετα ήταν της άποψης ότι μια τέτοια ενέργεια θα έδινε στους Πέρσες το δικαίωμα να χαρακτηρίσουν τους Μακεδόνες κατακτητές και πλιατσικολόγους. Τελικά, ο Αλέξανδρος, αφού διέσωσε το θησαυρό του παλατιού, αντάμειψε τους στρατιώτες του για τη γενναιότητά τους, δίνοντάς τους την άδεια να λεηλατήσουν το παλάτι, την αίθουσα του θρόνου και το θησαυροφυλάκιο. Και μετά έβαλε φωτιά στα κτίρια. Οι ανασκαφές έδειξαν ότι όλα έγιναν με μεγάλη βιασύνη, γιατί κάτω από τα ερείπια οι αρχαιολόγοι βρήκαν αντικείμενα από χρυσό και πολύτιμες πέτρες. Ωστόσο, παρά τη λεηλασία και τον εμπρησμό του παλατιού, η πόλη δεν υπέστη καμιά καταστροφή, σημειώνει ο Nicholas Hammond στο βιβλίο του Alexander der Grosse. Feldherr und Staatsmann. Biographie, σελ. 172 (ο Hammond θεωρείται ο πιο σημαντικός γνώστης της ιστορίας των Μακεδόνων).
Διαβάζοντας, βέβαια, το βιβλίο του Hans-Joachim Gehrke, Alexander der Grosse εντόπισα τα εξής : Προς το τέλος της παραμονής τους στην Περσέπολη (Μάιος του 330 π. Χ. ) οι Μακεδόνες έκαψαν το παλάτι του Δαρείου. Ο ίδιος ο Αλέξανδρος μαζί με τους συντρόφους του έβαλε τη φωτιά (Πλούταρχος, Βίος Αλεξάνδρου, 38), πράξη για την οποία μετανόησε (στην ίδια πηγή). Όσον αφορά στα κίνητρα αυτής της πράξης, γράφει ο Gehrke, μόνο υποθέσεις μπορούμε να κάνουμε. Στην επίσημη ερμηνεία γινόταν λόγος για πράξη εκδίκησης για την καταστροφή των ελληνικών ιερών από τον Ξέρξη. Αυτό με την πρώτη ματιά φαίνεται σωστό. Η εκστρατεία του Αλεξάνδρου ήταν πρωταρχικά μια πράξη εκδίκησης και κάτι τέτοιο έπρεπε να φανεί επιδεικτικά. Το γεγονός δε ότι πριν από τον εμπρησμό είχαν απομακρυνθεί από τα κτίρια όλα τα πολύτιμα αντικείμενα δείχνει ότι επρόκειτο για ενέργεια προσχεδιασμένη. Ωστόσο, μετά τα Γαυγάμηλα (όπου ο Αλέξανδρος νίκησε τον Δαρείο το 331 π. Χ. ) έγινε σαφές ότι ο Αλέξανδρος δεν έβλεπε πια τον εαυτό του σαν τον ηγέτη μιας εκστρατείας εκδικητικού χαρακτήρα, αλλά σαν τον κυρίαρχο της περσικής αυτοκρατορίας, με σεβασμό απέναντι στις παραδόσεις της, όπως το έδειξε η στάση του απέναντι στον τάφο του Κύρου. Με βάση αυτές τις παρατηρήσεις ο εμπρησμός αποτελεί αντίφαση. Αναζητήθηκαν, λοιπόν, άλλες ερμηνείες του γεγονότος, και έγινε αποδεκτή η άποψη που παραδίδεται από κάποιους ιστορικούς: ο εμπρησμός ακολούθησε μετά από υπερβολική οινοποσία, στο πλαίσιο συμποσίου, και μάλιστα μετά από έντονη παρότρυνση γνωστής αθηναίας εταίρας, της Θαΐδας (Πλούταρχος, Βίος Αλεξάνδρου, 38). Μεταγενέστερα παρουσιάστηκε σαν επίσημη πράξη εκδίκησης, αν και δεν ταίριαζε καθόλου στις αντιλήψεις κυριαρχίας του Αλεξάνδρου.
Ο Gisbert Haefs, στο ιστορικό του μυθιστόρημα Alexander der Grosse, στηριγμένος στον Καλλισθένη, σύντροφο στην εκστρατεία του Αλεξάνδρου και ανηψιό του Αριστοτέλη, γράφει επίσης : όταν ο Αλέξανδρος είναι προ των πυλών της Περσέπολης ήρθαν στο στρατόπεδό του από την πόλη έλληνες, αιχμάλωτοι των Περσών. Όλοι τους ήταν σε άθλια κατάσταση: άλλοι ήταν τυφλοί, από άλλους έλειπαν τα πόδια, από άλλους τα χέρια, από άλλους τα αυτιά. Πολλοί ήταν γυμνοί εντελώς, και πάντως κανείς δεν φορούσε πάνω από ένα πανί γύρω από τη μέση του. Είναι λογικό η απόφαση για την καταστροφή της Περσέπολης να ενισχύθηκε και από το θέαμα των ανθρώπων αυτών.
…………………………………………………………………………………………
Όσον αφορά στη στάση του Αλέξανδρου απέναντι στους Πέρσες, δυστυχώς δεν αποτέλεσε πρότυπο για τους αμερικανούς με τελευταίο παράδειγμα τη δολοφονία του ιρανού στρατηγού Σολεϊμανί.
Αντίθετα, ο Αλέξανδρος, μετά την κατάκτηση των Σάρδεων, κάθε σατράπη ή κυβερνήτη επαρχίας που αναγνώριζε την κυριαρχία του (του Αλέξανδρου, δηλ.) του επέτρεπε να διατηρήσει το αξίωμα που είχε και υπό τον Πέρση βασιλιά.
Και όταν το 332 π. Χ. πέθανε η γυναίκα του Δαρείου, η οποία μαζί με όλη την οικογένεια του Πέρση βασιλιά ήταν στα χέρια του Αλέξανδρου, της έκανε μια λαμπρή ταφή σύμφωνα με τα περσικά έθιμα (Πλούταρχος, 30). Αλλά και η σχέση του με την Σισύγαμβιν, τη μητέρα του Δαρείου, χαρακτηριζόταν από αμοιβαίο σεβασμό. Λέγεται μάλιστα ότι κατόπιν δικής της παράκλησης φέρθηκε ο Αλέξανδρος στους Ουξίους (λαό στα ΝΑ των Σούσων) με επιείκεια (Hammond, σελ. 173). Ακόμη : τη μητέρα του Δαρείου, τις κόρες του και το γιο του, που τους φερόταν ο Αλέξανδρος όπως άρμοζε σε βασιλική οικογένεια, φεύγοντας ο ίδιος από τα Σούσα, τους άφησε εκεί και τους έδωσε δασκάλους για να τους μάθουν ελληνικά (Hammond, σελ. 170).
Και για να ολοκληρώσω: όχι μόνο δεν κατέστρεφε μνημεία ο Αλέξανδρος, αλλά διέταξε να ανεγερθεί εκ νέου ο τάφος του Κύρου, σκοτώνοντας μάλιστα τον Έλληνα Πουλαμάχο, που καταγόταν από την Πέλλα, ο οποίος είχε διανοίξει τον τάφο και είχε επιφέρει σ’ αυτόν καταστροφές (Πλούταρχος, 69).
Έτσι, για να μην ακούμε και πιστεύουμε ό, τι λέει ο ένας και ο άλλος που ενδεχομένως υποκινείται από άγνοια, ημιμάθεια (ακόμη χειρότερα) ή πολιτική σκοπιμότητα. Και ναι, δεν διεκδικούμε τίποτα περισσότερο από αυτό που μας ανήκει. Απλώς αυτό που μας ανήκει, αυτό που είναι στοιχείο της παράδοσής μας, της ιστορίας μας, το προστατεύουμε με νύχια και με δόντια. Πολύ περισσότερο, αν αυτή (στην προκειμένη περίπτωση) που το κάνει, είναι δασκάλα.
Ευχαριστώ πολύ τους συναδέλφους κ.κ. Γιώργο Λαγουρό και Γιάννη Κακλαμάνο για τις γόνιμες συζητήσεις που συνέβαλαν στην τελική διαμόρφωση του κειμένου αυτού.

Σημειώσεις
(1) Ο ναός της Αθηνάς – Νίκης αποφασίστηκε να ξαναχτιστεί το 448 π.Χ., αλλά τελικά η ανοικοδόμησή του άρχισε το 427 π.Χ. Το Ερεχθείο άρχισε να χτίζεται μετά το 421 π.Χ.  Ο Παρθενώνας το 447 π.Χ., αλλά ολοκληρώθηκε μετά από πολλά χρόνια. Τα Προπύλαια ξαναχτίστηκαν μεταξύ 437 και 432 π.Χ.

Βιβλιογραφία
1. Plutarchus, Alexander et Caesar, Teubner 1994
2. Αρριανού Ανάβασις, εκδ. Εξάντας, τομ. Ι
3. Herodot Historien, Bd.I, Griechisch-Deutsch, Hrsgb. Josef Feix, Heimeran Verlag Muenchen
4. Nicholas Hammond, Alexander der Grosse. Feldher und Staatsmann. Biographie, Vrlg.Ullstein
5. Reclams Lexikon der Antike, Hrsgb. M.C. Howatson, Philipp Reclam jun. Stuttgart
6. Hans-Joachim Gehrke, Alexander der Grosse, Beck’sche Reihe
7. Gisbert Haefs, Alexander der Grosse, Haffmans Verlag